Ngày 1/9/2022 trên tạp chí Phytotaxa số 560 đã đăng bài công bố về việc phát hiện 2 loài thực vật mới cho khoa học từ Việt Nam. Đây là công trình nghiên cứu của tác giả chính Lưu Hồng Trường – Viện trưởng Viện Sinh thái học Miền Nam và những cộng sự khác trong quá trình khảo sát tại vùng núi phía Bắc nước ta.

Hai loài thực vật mới này đều thuộc chi Thu hải đường – Begonia họ Begoniaceae và được đặt tên theo vị trí phát hiện mẫu chuẩn lần lượt là B. yentuensis Luu & C.W.Lin và B. khaucaensis Luu & C.W.Lin. Loài B. yentuensis được nhóm nghiên cứu phát hiện cách đây gần 10 năm tại Khu bảo tồn Thiên nhiên Tây Yên Tử, thuộc vùng núi Yên tử, tỉnh Bắc Giang. Loài mọc trên đá dưới tán rừng thứ sinh thường xanh nhiệt đới ẩm. Trong khi đó, mẫu chuẩn của B. khaucaensis  được tìm thấy vào năm 2016 tại khu rừng Khâu Ca, thuộc Vườn quốc gia Du Già – Cao nguyên đá Đồng Văn, tỉnh Hà Giang với sinh cảnh đá vôi ẩm dưới tán rừng thường xanh nhiệt đới. Hiện cả hai loài đều được xem là loài đặc hữu của Việt Nam do chỉ mới ghi nhận được một vị trí phân bố tại nơi phát hiện.


Begonia yentuensis

Loài B. yentuensis có đặc điểm hình thái tương tự với loài B. asperifolia Irmsch., nhưng có thể phân biệt B. yentuensis với đặc điểm như cuống lá ngắn hơn 7 (so với 20) cm và các lá gần như áp vào chất nền (so với không áp vào chất nền), các chỉ nhị chụm ở gốc (so với cấu tạo chụm ở gốc thành một cột dài khoảng 2 mm), đỉnh bao phấn tròn (so với nhọn đến có mấu nhọn). Hơn nữa, B. asperifolia chỉ được tìm thấy ở độ cao cao (1.500–3.400 m), trong khi B. yentuensis được thu thập ở độ cao thấp (khoảng 500 m).


Begonia khaucaensis

Bên cạnh đó, loài B. khaucaensis gần giống với loài B. jubar V.T.Pham & C.W.Lin nhưng có thể phân biệt ở đặc điểm lá kèm và cuống lá của loài có lông (so với nhẵn), phiến lá hình thận (so với hình trứng), lá bắc có bìa nguyên (so với răng cưa, lông mềm rất ngắn) và cánh ở bầu nhụy hình lưỡi liềm (so với hình tam giác).

Mẫu vật chuẩn được sử dụng để mô tả cho cả hai loài Thu hải đường này hiện đang được lưu trữ tại Bảo tàng thực vật Sài Gòn (SGN), Bảo tàng thực vật Phạm Hoàng Hộ (PHH) và Bảo tàng thực vật thuộc Viện nghiên cứu Lâm nghiệp Đài Loan (TAIF).

Thông tin mô tả chi tiết được các tác giả công bố tại bài báo với thông tin tham khảo sau: Luu, H. T., Duong, Q. H., Le, K. Q. & Lin, C.-W. (2022). "Begonia yentuensis and B. khaucaensis (Begoniaceae), two new species from northern Vietnam." Phytotaxa 560(2): 222-232 | DOI: http://dx.doi.org/10.11646/phytotaxa.560.2.5.

Xuân Bách / SIE

Tổ chức cộng tác
  • Viện Khoa học Vật liệu Ứng dụng
  • Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam
  • Chương trình trao đổi Lâm sản ngoài gỗ Việt Nam
Giới thiệu theo yêu cầu
  • Hành động vì môi trường
  • Tổ chức vì môi trường thế giới
  • Bảo vệ động vật hoang dã