• Thứ tư, Tháng ba 31, 2010

Hôm nay đọc báo tuồi trẻ Chủ Nhật ngày 28/03 có bài của Đức Tuyên nói về hơn 3ha đất đồng cỏ năng trong vùng lõi bãi Sếu ăn tại đồng cỏ bàng Phú Mỹ (xã Phú Mỹ, huyện Giang Thành, tỉnh Kiên Giang) đã bị người dân đưa máy cày vào băm nát….. tôi mới nhớ lại câu chuyện đi chụp ảnh Sếu tuần vừa rồi. 

Chúng tôi đến cánh đồng cỏ bàng xã Phú Mỹ từ 5 giờ sáng. Trời vẫn còn tối mà không ai dám nói to. Dường như bầy Sếu đang ở ngay trên đầu mình rồi ấy. Giục người lái xe về ngay đi không thì sếu nhìn thấy xe lạ không bay xuống. Chúng tôi chia nhau thành 2 hướng lội vào rừng tràm tìm chổ ẩn nấp. Trước mặt là cánh đồng cỏ năng trải rộng mờ mờ trong sương sớm. Mảnh trăng màu cam của ngày cuối tháng Giêng vẫn còn chênh chếch trên bầu trời. Người bạn trẻ nhắn tin dặn  “Sếu có thể bay từ sau lưng anh về đấy”. Chuẩn bị sẵn máy ảnh trên tay, tôi ngồi yên chờ đợi cầu mong sự may mắn sẽ đến với mình. Khoảng gần 6 giờ có những tiếng kêu trên bầu trời. Nhìn lại phía sau một bầy Sếu đang bay từ biên giới Căm Pu Chia về ngay nơi tôi đứng. Gần lắm, ở ngay trên đầu thôi, tiếng kêu to và sang sảng. Tôi giơ máy bấm vội mấy kiểu. Bầy chim đã bay qua đầu sà xuống cánh đồng trước mặt. Bỏ lại phía sau cái ba lô đựng thức ăn sáng và nước uống tôi xách máy lần bò theo bờ mương nước đến gần bầy chim đang ăn. Bao nhiêu kỹ thuật học từ môn quân sự trong trường có được đã vận dụng hết trong lần này. Bò thấp lưng, 1 tay xách máy 1 tay chống đất, hạ thấp mình, dùng củi chỏ tay để trườn dài dưới đất… cố gắng tiếp cận gần với bầy sếu. Có 8 con tất cả. Trong sáng sớm, dưới ánh hoang hôn cái dáng điệu của bầy sếu mới thật thanh cao và đẹp kiêu hãnh biết bao. Màu lông của sếu không trắng như ngỗng mà có màu bạc ánh vàng trông thật rực rỡ. Trong hơi thở gấp, tôi bấm máy liên tục. Cứ bấm được chụp tấm tôi lại phải nằm sấp xuống đám cỏ bàng. Sếu tinh khôn lắm. Nếu phát hiện có người chúng sẽ bỏ đi mất. Trong bầy sếu luôn luôn có 1 vài con làm nhiệm vụ cảnh giới cho con khác ăn. Tôi phát hiện có 1 con to lớn hơn đeo cái vòng màu vàng. Chắc có ai đó đang nghiên cứu đường di cư của sếu. Bầy sếu thản nhiên ăn và rỉa lông. Thỉnh thoảng 1 vài con lại lại cất lên tiếng kêu như mời chào. Tôi ngắm nhìn bầy chim sếu mà liên tưởng đến những cảnh thần tiên trong các câu chuyện cổ tích ngày xưa. Bỗng có tiếng xe máy chạy ầm ầm qua đường bờ đê trước mặt. Bầy Sếu giật mình tung cánh bay lên bầu trời. Tôi lia máy ghi lại những cánh chim như những cánh tay của thiên thần nhìn theo lòng tiếc ngẩn ngơ. “Sáng mai mình sẽ ngủ dạy sớm hơn hôm nay….”

Ngày hôm sau y như lời hứa chúng tôi đã có mặt từ 4 giờ sáng. Trời cũng tối đen như vậy. Vừa từ ngoài lộ vào trong đồng chúng tôi đã thấy một màn khói giăng kín đường. Đến nơi mới biết cánh đồng cỏ năng đang cháy. Nơi đàn Sếu ăn ngày hôm qua cỏ năn đang cháy từng đám nhỏ. Khói xông vào mắt cay xè. Tôi vội vàng chạy đi dập từng đám lửa bằng đôi giày đã ướt sẵn, phải nhanh lên không sắp đến giờ Sếu xuống ăn rồi. Mà khói thế này chắc sếu không dám xuống ăn đâu? Tôi tìm chỗ núp kín trong bụi cỏ bàng với một hy vọng mong manh. Bỗng gió đổi hướng xua tất cả khói về phía Nam. Mừng quá thêm niềm hy vọng. Trời dần dần chuyển màu.  Máy ảnh sẵn sàng trong tay tôi căng mắt ra chờ đợi những đốm đen trên bầu trời và tiếng kêu quen thuộc của bầy Sếu… Chẳng có gì cả ngoài tiếng muỗi vo ve bên tai. Mặt trời đỏ ửng như một đĩa xôi gấc từ từ nhô lên phía chân trời. Kim đồng hồ đã nhích qua con số 6. Tôi nhìn chăm chăm vào đám cỏ năng chưa bị cháy vẫn còn sót lại trước mặt với hy vọng Sếu ơi vẫn còn năng đấy xuống ăn đi; Đợi mãi chờ mãi đến hơn 8 giờ sáng rồi. Chẳng có gì nữa. Bầy Sếu đã không về. Đến lúc này tôi mới cảm thấy cái nóng hừng hực của mùa khô hạn. Khát đến cháy cổ. Xung quanh tôi chỉ là một màu đen của đám tro bụi. Đằng kia những đụn khói trắng đùng đục vẫn âm ỉ tuôn ra từ dưới những đám cỏ năng còn sót lại. Rồi bỗng cơn gió nhẹ thổi về bùng lên ngọn lửa. Tôi không thể dập tắt lửa được nữa rồi. Một mình tôi làm gì được với cái sự thật phũ phàng này. Những người nông dân gặt lúa ngày hôm qua đã cố tình đốt cánh đồng cỏ năng để chuẩn bị đưa máy cày vào làm ruộng. Giờ thì tôi đã hiểu tại sao Sếu không về. Và Sếu sẽ không về nữa. Sếu ơi bay đi đâu?

28/03/2010

TS. Vũ Ngọc Long.

Giám đốc Trung tâm Đa dạng Sinh học và Phát triển

Chú thích hình ảnh: Sếu ơi bay về đâu?

Hình :  Sếu ơi bay đi đâu?

Tổ chức cộng tác
  • Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam
  • Viện Khoa học Vật liệu Ứng dụng
  • Chương trình trao đổi Lâm sản ngoài gỗ Việt Nam
Giới thiệu theo yêu cầu
  • Bảo vệ động vật hoang dã
  • Hành động vì môi trường
  • Tổ chức vì môi trường thế giới